Από την πρώτη μέρα που μπαίνουμε στην αγορά εργασίας, το αφήγημα είναι προδιαγεγραμμένο: Ξεκινάς από χαμηλά, δουλεύεις σκληρά, ανεβαίνεις τα σκαλιά (Corporate Ladder), παίρνεις προαγωγή, αλλάζεις τίτλο, παίρνεις αύξηση και προχωράς στο επόμενο σκαλί.
Ο καιρός αλλάζει και το νέο trend λέει: αν δεν σου δίνουν το σκαλί, αλλάζεις εταιρεία και περνάς μόνος σου στο επόμενο.
Από το σχολείο μας έμαθαν να κοιτάμε συνεχώς προς τα πάνω. Κανείς όμως δεν μας έμαθε να κοιτάμε πού στηρίζεται αυτή η σκάλα.
Η ψευδαίσθηση της εξέλιξης
Το Corporate Ladder δημιουργήθηκε με έναν πολύ συγκεκριμένο σκοπό: να δώσει δομή, κίνητρο και κατεύθυνση. Όμως, αν το κοιτάξεις πιο προσεκτικά, η σκάλα λειτουργεί συχνά ως ένας τέλειος μηχανισμός συγκράτησης.
Σου δίνει την ψευδαίσθηση της κίνησης, ενώ στην πραγματικότητα παραμένεις εγκλωβισμένος στο ίδιο σύστημα.
- Κάθε σκαλί φέρει νέες ευθύνες: Μεγαλύτερος μισθός, αλλά και περισσότερες υποχρεώσεις, πίεση και νέα skills που πρέπει συνεχώς να αναπτύσσεις.
- Λιγότερη ελευθερία: Όσο ανεβαίνεις, τόσο αυξάνονται οι απαιτήσεις για τον χρόνο σου.
- Ο ανταγωνισμός μετατοπίζεται: Δεν παλεύεις πλέον μόνο για την ποιότητα της δουλειάς σου (KPIs, 360° reviews κτλ.), αλλά για το αν θα ανέβεις στο επόμενο σκαλί πριν από τον διπλανό σου.
Η σκάλα σου δίνει αρκετή επιβράβευση για να μην παραιτηθείς, αλλά όχι αρκετή αυτονομία για να φύγεις.
Τι θυσιάζεις στο ανέβασμα;
Το πρόβλημα δεν είναι η φιλοδοξία σου και τα όνειρά σου. Το πρόβλημα είναι όταν η φιλοδοξία κάποιου άλλου γίνεται ο δικός σου οδικός χάρτης. Όσο ανεβαίνεις τη σκάλα, το «νόμισμα» με το οποίο πληρώνεις σπάνια είναι μόνο η προσπάθεια. Είναι:
- Ο χρόνος σου: Οι προσωπικές στιγμές που αναβάλλονται για «όταν ηρεμήσουν τα πράγματα στη δουλειά».
- Η ενέργειά σου: Το mental load που παίρνεις μαζί σου στο σπίτι ακόμα και τα Σαββατοκύριακα.
- Το εγώ σου: Η σταδιακή προσαρμογή των αξιών σου στα «θέλω» μιας εταιρικής κουλτούρας.
Και όταν τελικά φτάσεις στο σκαλί που σημάδευες, συνειδητοποιείς ότι το μόνο που σε περιμένει εκεί είναι… το επόμενο σκαλί.
Έχεις αναρωτηθεί ποιες είναι οι πραγματικές σου προτεραιότητες;
Ήρθε η ώρα να κάνεις στον εαυτό σου μερικές ειλικρινείς ερωτήσεις:
- Ανεβαίνεις τη σκάλα επειδή πραγματικά το θέλεις, ή επειδή αυτό αναμένεται από εσένα;
- Τι σημαίνει «επιτυχία» για εσένα; Είναι ένας εντυπωσιακός τίτλος στην επαγγελματική σου κάρτα ή η ελευθερία να ορίζεις τον χρόνο σου, την υγεία σου και τις σχέσεις σου;
- Αν η σκάλα σε οδηγεί σε ένα μέρος που δεν σε εκφράζει, τι σημασία έχει πόσο γρήγορα την ανεβαίνεις;
Μια ιστορία από την πράξη:
Πριν από χρόνια, μια γυναίκα ήρθε σε μένα για Work Coaching. Κάθε πρωί που ξυπνούσε για να πάει στη δουλειά, ένιωθε μια «θηλιά» στο λαιμό της. Ήρθε με το αίτημα να βρει τρόπο να νιώθει καλύτερα στο υπάρχον περιβάλλον της, αλλά στην πορεία ανακάλυψε ότι η πραγματική της χαρά δεν βρισκόταν εκεί.
Για να μην τα πολυλογώ, πήρε τη μεγάλη απόφαση: άνοιξε τη δική της εμπορική επιχείρηση με αρωματικά χειροποίητα σαπούνια και μετακόμισε με όλη της την οικογένεια στην περιφέρεια. Δεν άλλαξε απλώς δουλειά· άλλαξε σκάλα.
Ξαναγράψε τους κανόνες
Προσοχή: δεν χρειάζεται ούτε να μπούμε σε λογικές «η εργοδοσία μας πίνει το αίμα», ούτε να υποστηρίξουμε ότι πρέπει να παραιτηθείς αύριο το πρωί.
Χρειάζεται όμως να εξετάσεις την οπτική σου. Η δουλειά και η εξέλιξη είναι υπέροχα εργαλεία όταν υπηρετούν τη ζωή σου όχι όταν η ζωή σου γίνεται θυσία στο βωμό της εξέλιξης.
Μερικές φορές, η πιο θαρραλέα απόφαση δεν είναι να σκαρφαλώσεις πιο ψηλά, αλλά να:
- Σταματήσεις στο σκαλί που σου προσφέρει την ισορροπία που θες.
- Μετακινηθείς οριζόντια για να μάθεις κάτι νέο.
- Ή ακόμα και να κατέβεις από τη σκάλα και να χτίσεις το δικό σου μονοπάτι.
Η σκάλα θα είναι πάντα εκεί. Τα ερωτήματα είναι: Εσύ πού θέλεις πραγματικά να βρίσκεται η προτεραιότητά σου; Εσύ σε ποια φάση της «σκάλας» βρίσκεσαι σήμερα; Νιώθεις ότι έχεις κολλήσει σε μια σκάλα που δεν σε εκφράζει;
Αν θέλεις να επαναπροσδιορίσεις τις επαγγελματικές σου προτεραιότητες και να βρεις τη δική σου ισορροπία, στείλε μου ένα μήνυμα για να κλείσουμε μια πρώτη διερευνητική συνεδρία Work Coaching.
